De Biomonitor, december 2008

Inhoud

Welkom

Van harte welkom!

U heeft het waarschijnlijk al gemerkt, er wordt tegenwoordig in onze Biomonitor veel aandacht besteed aan het schrijven over de kwaliteit van de lucht en de invloed op de menselijke gezondheid daarvan. Ook deze laatste nieuwsbrief van het jaar vormt geen uitzondering op deze regel. Zo handelen de eerste twee artikels over wat door de Vlaamse milieumaatschappij als “een van de grootste gevaren voor onze gezondheid” wordt beschreven, namelijk het fijn stof dat onze lucht vervuild. Vooral de lucht in steden lijkt sterk verontreinigd en daarom werd in opdracht van de gewestelijke en federale overheden een onderzoek uitgevoerd in Brussel, Antwerpen en Luik. Meer hierover leest u in ons eerste artikel. Aansluitend hierop volgt een artikel over de fijn stof-concentraties in de haven van en de stad Antwerpen en de maatregelen die de Vlaamse Overheid trof om deze concentraties te laten zakken.
Van buitenlucht naar binnenlucht, want ook in huis is het van uiterst belang dat de lucht zuiver is. Terwijl in de vorige editie nog werd gewaarschuwd voor het gevaar van koolstofmonoxide, laten we u ditmaal kennismaken met het “ongezonde” demonstratiehuis te Gent. Een bezoekje aan dit huis, en u weet wat de knelpunten in een woning zijn en hoe deze kunnen worden opgelost.
Terwijl binnen het Steunpunt Milieu en Gezondheid de nieuwe biomonitoringscampagnes op volle toeren draaien, wordt tevens gewerkt aan de opbouw van een humane biobank. Hierover leest u meer in ons laatste artikel.

Tot slot nog enkele aankondigingen. Zo mag op de eerste plaats het Steunpunt u met enige trots melden dat de Rudy Verheyen prijs dit jaar aan het Veldwerkcomité van het humane biomonitoringsonderzoek (2002-2006) werd toegekend.
Op de tweede plaats werd door de Medisch Milieukundigen bij de Logo’s een nieuwe versie van het Draaiboek “Stook je gezondheid niet op” ontwikkelt dat begin 2009 in heel Vlaanderen zal worden aangeboden.
En last but not least willen wij uw aandacht vestigen op ‘MMK Doczone’, een virtuele plek waar de Medisch Milieukundigen zoveel mogelijk informatie ter beschikking stellen over milieu en gezondheid.

Rest ons enkel nog om onze allerbeste beste wensen uit te drukken. Zalige eindjaarsfeesten, en op naar een gezond leefmilieu en goede gezondheid.

Karen Goeyens, Vrije Universiteit Brussel

Fijn stof en gezondheid: een gezondheidsschatting in drie Belgische steden

Luchtvervuiling bestaat uit een mengsel van gassen en deeltjes, zoals ozon en fijne stofdeeltjes. Ondanks de duidelijk afgenomen luchtvervuiling in de laatste 30-40 jaar, wordt sinds het begin van de jaren negentig systematisch aangetoond dat er een associatie bestaat tussen de concentraties van inhaleerbare stofdeeltjes in de lucht en negatieve effecten op de gezondheid. Fijn stof bestaat uit deeltjes met verschillende grootte, verschillende herkomst en dus met verschillende samenstelling. Fijn stof bestaat o.a. uit koolstofhoudende deeltjes, die ontstaan door verbranding, maar ook uit natuurlijke deeltjes, waaronder zeezout, kunnen deel uitmaken van het fijn stof mengsel. Lees verder.

Actieplan voor vermindering van de uitstoot aan fijn stof en NOx in (de haven en de stad) Antwerpen

De haven van Antwerpen en de stad Antwerpen worden gekenmerkt door verhoogde concentraties van luchtverontreinigende stoffen, in het bijzonder de polluenten PM10 (fijn stof) en NO2 (stikstofdioxide). De luchtkwaliteit is de voorbije decennia weliswaar geleidelijk aan verbeterd en zal volgens de toekomstschattingen blijvend verbeteren, door een combinatie van Europese en Vlaamse maatregelen. Maar de geldende Europese luchtkwaliteitsnormen worden nog niet gehaald. Bovendien zorgen verdere industriële en stedelijke ontwikkelingen en de eraan gerelateerde toename van het verkeer voor een bijkomende belasting van de luchtkwaliteit. Daardoor kunnen de reeds doorgevoerde verbeteringen deels teniet gedaan worden. Daarom heeft de Vlaamse overheid i.s.m. stad Antwerpen en het Gemeentelijk Havenbedrijf Antwerpen een actieplan ontwikkeld dat moet leiden tot een verlaging van de uitstoot aan fijn stof en NO2. Lees verder.

Ongezonde demonstratiewoning laat zien hoe het niet moet.

We brengen meer dan 85% van onze tijd binnen door. Het is daarom van groot belang dat onze binnenlucht van goede kwaliteit is. Maar hoe kun je daarvoor zorgen? Wat doe je beter niet en wat wel? Dit kwamen de bezoekers van de Gentse demonstratiewoning de afgelopen weken te weten. En niet tijdens een saaie vorming waarbij de helft van de deelnemers in slaap sukkelt, maar tijdens een interactieve rondleiding in een woning waar iedereen zelf de knelpunten kon ontdekken. Met de verschillende ‘Wist je datjes’ werden de bezoekers al een eind op weg geholpen. Lees verder.

De humane biobank, een investering in toekomstig onderzoek

In de huidige biomonitoringscampagnes van het Steunpunt Milieu en Gezondheid wordt een biobank opgebouwd waarbij monsters van bloed, serum, plasma, urine en haar bewaard worden voor mogelijke toekomstige analyses. Alle monsters worden op een kwaliteitsvolle en uniforme manier gecollecteerd, geregistreerd, bewaard en beheerd. Aan de hand van de biobank kunnen in de toekomst bijkomende onderzoeks- of beleidsvragen worden beantwoord zonder dat er een nieuwe campagne moet worden opgestart. Lees verder.

Prijs Rudy Verheyen gaat naar het veldwerkcomité van het humane biomonitoringsonderzoek

Op maandag 1 december ontving het Veldwerkcomité van het humane biomonitoringsonderzoek de RudyVerheyen prijs. Dit is een jaarlijkse prijs voor wetenschappelijke werk met een bijzondere verdienste voor het Vlaamse milieu-en natuurbeleid. Lees meer in het persbericht dat we ontvingen.

Stook je gezondheid niet op!

Misschien herinnert u het zich nog. In oktober vorig jaar publiceerden we in onze nieuwsbrief een artikel over illegaal verbranden. Wel, aangezien de Medisch Milieukundigen bij de Logo's zoveel vragen naar informatie over dit onderwerp kregen, werd een draaiboek ter ondersteuning bij vragen en klachten rond rookhinder opgesteld. Lees verder.

Doczone Gezondheid en Milieu

Wie op zoek is naar informatie over gezondheid en milieu, kan voortaan bij MMK Doczone terecht. Studies, onderzoeken, brochures en folders... de Medisch Milieukundigen verzamelen zoveel mogelijk informatie over het thema en stellen dit ter beschikking via hun website. Lees verder of surf meteen naar www.mmk.be/doczoneMMK