De Biomonitor, februari 2010

Inhoud

Welkom

Van harte welkom!

In deze biomonitor zoemen we in op het faseplan. Voor wie nog niet vertrouwd is met dit concept of voor wie het niet zo vers meer in het geheugen ligt, geef ik graag eerst wat verdere uitleg.

Na afloop van de eerste Vlaamse humane biomonitoringcampagne (2002-2006) beschikten we over een veelheid aan gegevens: gehaltes van allerhande chemische stoffen in bloed en urine en daarbij horende gezondheidseffecten voor drie leeftijdsgroepen in acht aandachtsgebieden. Complexe materie die voer bood en biedt voor talrijke hoogstaande wetenschappelijke publicaties, maar tegelijk ook een enorme uitdaging betekent voor het Vlaamse milieu- en gezondheidsbeleid. Naast “meten om te weten” was ons motto immers ook “meten om te doen”. Maar wat moesten we doen en in welke volgorde? De verkregen meetgegevens gaven op zich weinig direct bruikbare informatie over de mogelijke oorzaken van de gevonden afwijkingen. Een goed uitgewerkte, gefaseerde aanpak, het faseplan, bood ons de broodnodige structuur voor het leggen van prioriteiten en het uitwerken van concrete beleidsacties.

Een belangrijk onderdeel van het faseplan vormde de open communicatie. Via de Biomonitor hielden we u op geregelde tijdstippen op de hoogte van de stand van zaken en onze toekomstplannen. In deze editie stellen we graag de concrete resultaten voor van deze intensieve samenwerking tussen wetenschap en beleid en laten we u kennismaken met enkele beleidsacties die onder impuls van Vlaams minister van Leefmilieu, Natuur en Cultuur Joke Schauvliege en Vlaams minister van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin Jo Vandeurzen worden uitgevoerd.

Naast maatregelen aan de bron, aanpassing van de milieumeetnetten en sensibiliseren krijgen ook verder onderzoek naar de gezondheidsimpact van fijn stof en enkele promotiecampagnes rond gezond wonen in Vlaams Brabant in deze Biomonitor de nodige aandacht.

Tot slot zoemen we in op het nieuwe Besluit over de Vlaamse Logo’s (lokaal gezondheidsoverleg) dat in 2010 van kracht ging en willen we graag uw aandacht vestigen op het feit dat deze Biomonitor de laatste is, die u in uw postvak heeft ontvangen. Vanaf mei mag u ‘Gezond Milieu, nieuwsbrief van het medisch milieukundig netwerk’ verwachten. Een nieuwe frisse nieuwsbrief met zowel wetenschappelijke informatie als praktische weetjes over milieu en gezondheid.

Veel leesplezier,

Karen van Campenhout
Vlaamse overheid, Departement Leefmilieu, Natuur en Energie, Dienst Milieu en Gezondheid

Wat gebeurde er met de resultaten van de eerste Vlaamse humane biomonitoringcampagne (2002-2006)? Fase II van het faseplan.

Om de resultaten van de Vlaamse humane biomonitoringcampagne (2002-2006) te vertalen naar beleidsacties werd een geďntegreerd faseplan opgesteld. In de eerste fase formuleerden experten uit verschillende domeinen en een jury van maatschappelijke groepen adviezen over de prioritair te behandelen onderwerpen. In een tweede fase werd verder onderzoek verricht naar oorzaak en bron van de geselecteerde gevalstudies (‘Gechloreerde verbindingen in landelijke gebieden’ en ‘astma in steden’) en werden voorstellen geformuleerd voor een actieplan. Dit artikel brengt verslag van het onderzoek in deze tweede fase. Lees verder.

Antwoord van het Vlaamse milieu- en gezondheidsbeleid: de actieplannen ‘gechloreerde verbindingen en ‘astma’

Terwijl het vorige artikel de wetenschappelijke achtergrond en het doorlopen consultatieve proces van fase II voor de geselecteerde gevalstudies van het faseplan beschrijft, laat dit artikel u meer in detail laten kennismaken met de resulterende actieplannen die onder impuls van Vlaams minister van Leefmilieu, Natuur en Cultuur Joke Schauvliege en Vlaams minister van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin Jo Vandeurzen worden uitgevoerd. Lees verder.

Een geboortecohorte opzetten : To do or not to do?

Voor de geselecteerde gevalstudies ‘Gechloreerde verbindingen in landelijke gebieden’ en ‘astma in steden’ van het faseplan werd een actieplan opgesteld. In het luik ‘astma in steden’ is cohorteonderzoek naar voor gekomen als mogelijk onderdeel. Gezien het uitvoeren van een cohorteonderzoek veel financiële en logistieke middelen vergt, liet de Vlaamse overheid een haalbaarheidstudie uitvoeren waarbij ook nagegaan werd of het nuttiger kan zijn om een cohorte ruimer te laten uitvoeren naar meerdere milieugebonden of zelfs naar diverse aandoeningen. Lees verder.

Fijn stof en slagaderverkalking: een studie bij personen met diabetes

Ondanks de duidelijk afgenomen luchtvervuiling in de laatste 30-40 jaar, wordt sinds het begin van de jaren negentig systematisch aangetoond dat er een verband bestaat tussen de concentraties van inhaleerbare stofdeeltjes in de lucht en negatieve effecten op de gezondheid. Fijn stof bestaat uit deeltjes met verschillende grootte, verschillende herkomst en dus met verschillende samenstelling. Fijn stof bestaat o.a. uit koolstofhoudende deeltjes, die ontstaan door verbranding, maar ook natuurlijke deeltjes, waaronder zeezout, kunnen deel uitmaken van het fijn stof mengsel. Lees verder.

Hoe ook Gezond Wonen lokaal een hot item kan worden.

In elke krant of magazine vind je wel iets terug over verbouwen, renoveren, decoreren, energie besparen, wonen in een aangename omgeving, … Naar de link met de gezondheid van de bewoners is het vaak iets langer zoeken. Nochtans een niet minder belangrijk thema. Daarom besteden meer en meer gemeenten ook aandacht aan Gezond Wonen. Het Logo kan vanuit het thema Gezondheid & Milieu ( Medisch Milieukundige werking) heel wat ondersteuning bieden. In dit artikel vind je enkele concrete voorbeelden uit Vlaams-Brabant van het voorbij jaar. Lees verder.

Mmk en Logo krijgen eigen Vlaams Besluit

De medisch milieukundigen (mmk) van het lokaal gezondheidsoverleg (Logo) werken in Vlaanderen aan een gezonder milieu. Ze werken samen met lokale actoren projecten en acties uit en ondersteunen hen bij milieugezondheidsproblemen. Belangrijke lokale actoren waarmee mmk’s samenwerken zijn lokale besturen, OCMW’s, scholen, huisartsen, intercommunales, provinciebesturen, e.a. Op 1 januari 2010 werd het nieuwe Besluit over de Logo’s van kracht. Dat besluit verankert de werking van Logo’s en mmk’s in wetgeving, maar zorgt tegelijk voor een paar veranderingen in de mmk werking. Lees verder.

NIEUW : Gezond milieu, nieuwsbrief van het medisch milieukundig netwerk

Niet alleen de eerste trap van het medisch milieukundig netwerk hervormt in 2010. Ook de biomonitor en de mmk nieuwsbrief hervormen. Ze worden samengevoegd tot één nieuwsbrief ‘Gezond milieu, nieuwsbrief van het mmk netwerk’. Doel is om je nog beter te informeren over zowel de wetenschappelijke info uit de biomonitor als over de praktische projecten, nieuwtjes en materialen uit de mmk nieuwsbrief. Lees verder.