Neurologische studie bij kinderen roept vragen op bij loodnormen

In opdracht van de Vlaamse Overheid doet het Steunpunt Milieu en Gezondheid onderzoek naar de invloed van milieuvervuiling op de gezondheid. In dit verband volgde het Expertisecentrum Neurotoxicologie en Neuropsychologie van het OPZ Geel tussen 2002 en 2007 200 kinderen tot en met hun 3de levensjaar. Kort na hun geboorte konden in het navelstrengbloed uit de placenta een aantal stoffen worden gemeten .

Uit de resultaten blijkt dat zelfs bij lage concentraties een verband bestaat tussen de aanwezigheid van bepaalde vervuilende stoffen in het navelstrengbloed en de verstandelijke en gedragsmatige ontwikkeling van kinderen tot op de leeftijd van 3 jaar.

Kinderen met een hogere blootstelling aan lood scoren lager op een IQ-test (het verschil kan tot 14 punten bedragen). Ze zijn actiever dan gemiddeld en hebben meer aandachts- en sociaal-emotionele problemen. De Wereldgezondheidsorganisatie beschouwt 10µg/dl als veilige norm, maar we vonden dus bij beduidend lagere loodwaarden al negatieve effecten. Recente studies in andere landen komen tot gelijkaardige resultaten.
Naast lood werden ook de effecten van PCB’s en dioxineachtige stoffen onderzocht. Kinderen met hogere PCB-waarden beginnen op een later tijdstip te stappen en hebben een vertraagde taalontwikkeling. Ze uiten daarnaast ook minder snel emoties. Deze kinderen spelen meer met neutraal dan met typisch jongensspeelgoed. Jongens gedragen zich ‘passiever’ en scoren lager op een IQ-test. Kinderen met meer bestrijdingsmiddelen in hun navelstrengbloed (DDE en HCB) doorlopen een vertraagde taalontwikkeling en zetten op latere leeftijd hun eerste stapjes. Deze kinderen uiten minder emoties en gedragen zich ‘passiever’.

Lood, PCB’s(1), DDE en HCB(2) hebben dus invloed op de ontwikkeling van jonge kinderen, maar daarnaast zijn er tal van andere belangrijke invloeden, zoals erfelijke factoren, de opvoeding, de gezinsvorm,... Het gaat dus steeds om een samenspel van (elkaar) beďnvloedende factoren.
De gemeten stoffen blijven lang aanwezig in het milieu en ook in de mens. Gelukkig is de blootstelling aan lood is de laatste jaren verminderd, vooral door het gebruik van loodvrije benzine. De inwendige blootstelling aan PCB’s, waarvan het gebruik sedert lang verboden is, is duidelijk gedaald. Het gebruik van het pesticide DDT, dat aanleiding geeft aan het afbraakproduct DDE, is sinds 1974 verboden.

Meer informatie over de resultaten van deze studie vindt u in het resultatenrapport: www.milieu-en-gezondheid.be/resultaten

Contactpersonen:
Griet Vermeir, psychologe, Tel. 014.57.91.64;
Prof. Dr. N. van Larebeke, woordvoerder van het Steunpunt Milieu en Gezondheid, Tel 0475.44.99.55

Voetnoten
1. PCB’s of polychlorobifenylen zijn chloorhoudende stoffen die vroeger veel gebruikt werden in toestellen zoals transformatoren.
2. HCB of Hexachlorobenzeen werd in het verleden gebruikt als pesticide. Het ontstaat ook als bijproduct bij sommige industriële processen en bij sommige verbrandingsprocessen.